انجمن آبخیزداری ایران مجله اکوهیدرولوژی 2423-6098 4 1 2017 03 21 Ability evaluation of hybrid SOM-FL model for hydraulic conductivity estimating in Tabriz city subway area ارزیابی توانایی مدل ترکیبی SOM-FL برای پیش ‏بینی هدایت هیدرولیکی در محدودۀ متروی شهر تبریز 75 87 60888 10.22059/ije.2017.60888 FA مرضیه داداش بابا دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ علوم طبیعی، دانشگاه تبریز عطا الله ندیری استادیار، دانشکدۀ علوم طبیعی، دانشگاه تبریز اصغر اصغری مقدم استاد، دانشکدۀ علوم طبیعی، دانشگاه تبریز قدرت برزگری استادیار، دانشکدۀ علوم طبیعی، دانشگاه تبریز Journal Article 2016 11 29 Increasing development of engineering projects construction such as city subway needs appropriate investigation, management and control of groundwater. Therefore, precise estimation of hydrogeological parameters such as hydraulic conductivity is the most important factor in studies and modeling of groundwater and geotechnical issues. In recent decades, various laboratory and field methods exist for estimating this parameter, but estimation of hydraulic conductivity using these methods due to the heterogeneity and anisotropy hydrogeological environments is costly, time-consuming and inherent uncertain. In this study, three fuzzy inference methods, Sugeno (SFIS), Mamdani fuzzy inference model (MFIS) and Larsen Fuzzy Inference System (LFIS) that is suitable for handling the uncertain data, was adopted to estimate the hydraulic conductivity in Tabriz city subway area. After, the hybrid SOM-FL model was presented to improve efficiency of individual model and solve heterogeneity problem of the Tabriz city aquifer. Based the evaluation criterions R² and RMSE the results of individual models are acceptable but the proposed hybrid model improved, R² in train and test stage, 18% and 15.4 percent, respectively. <br />  <br />  <br />  <br />  توسعۀ‏ روزافزون، ساخت پروژه‏های مهندسی ازجمله قطار شهری در کلان‏شهرها به بررسی، مدیریت و کنترل مناسب آب‏های زیرزمینی نیاز دارد. بنابراین، تخمین دقیق پارامترهای هیدروژئولوژیکی از جمله هدایت هیدرولیکی مهم‏ترین عامل در مطالعات و مدل‏سازی آب‏های زیرزمینی و همچنین مسائل ژئوتکنیک به‏حساب می‏آید. در دهۀ اخیر روش‏های مختلف آزمایشگاهی و صحرایی برای تخمین این پارامتر وجود داشته است، اما تخمین هدایت هیدرولیکی با استفاده از این روش‏ها با توجه به ناهمگنی و ناهمسانی محیط‏های هیدروژئولوژیکی، پرهزینه، وقت‏گیر و دارای عدم قطعیت ذاتی است. در این تحقیق از سه روش فازی مدل استنتاج فازی ساگنو (SFIS)، مدل استنتاج فازی ممدانی (MFIS) و سیستم استنتاج فازی لارسن (LFIS) که مناسب برای کار با داده‏های دارای عدم قطعیت هستند، برای تخمین هدایت هیدرولیکی محدودۀ متروی شهر تبریز استفاده شده است. سپس برای تدقیق مدل‏های منفرد و حل مشکل ناهمگنی زیاد آبخوان شهر تبریز، مدل ترکیبی SOM-FL ارائه شد. بر‌اساس معیارهای ارزیابی RMSE و R² نتایج مدل‏های منفرد قابل ‏قبول است، ولی مدل ترکیبی ارائه‏شده توانست راندمان مدل (R²) را نسبت به مدل‏های منفرد در مرحلۀ آموزش 18 درصد و در مرحلۀ آزمایش 4/15 درصد افزایش دهد و هدایت هیدرولیکی را تدقیق کند.<br />  <br /> <strong> </strong><br /> <strong> </strong><br /> <strong> </strong> https://ije.ut.ac.ir/article_60888_36913c75c2c62eb1505c887f3032eca8.pdf