Comparative analysis of AHP, BWM, and IRN-AHP methods in prioritizing flood susceptibility in the Fakhrabad watershed of Yazd.

Malekinezhad, Hossein; Bazrafshan, Ehsan; Sepehri, Mehdi; Hosseini, Seyed Zeynalabedin

doi:10.22059/ije.2025.400762.1881

Comparative analysis of AHP, BWM, and IRN-AHP methods in prioritizing flood susceptibility in the Fakhrabad watershed of Yazd.

Articles in Press

Document Type : Research Article

Authors

Hossein Malekinezhad ¹

Ehsan Bazrafshan ²

mehdi sepehri ³

Seyed Zeynalabedin Hosseini ²

¹ Faculty of Natural Resources, Yazd University

² Pasture and Watershed Management Group, Faculty of Natural Resources, Yazd University

³ Rangeland specialist, Forest and Rangelands Research Institute of Iran

10.22059/ije.2025.400762.1881

Abstract

چراکه تعدد مقایسه‌های زوجی موجب افزایش عدم‌قطعیت در فرایند وزن‌دهی به معیارها گردید. در روش BWM، که با ساختار ساده‌تری نسبت به AHP همراه است، زیرحوضه‌های 4، 3، 31، 27 و 24 در بالاترین سطح سیل‌خیزی و زیرحوضه‌های 15، 22، 21، 14 و 19 در پایین‌ترین سطح قرار گرفتند. کاهش قابل‌ملاحظه در تعداد مقایسه‌های زوجی در این روش، منجر به کاهش ابهام در تصمیم‌گیری و افزایش دقت نسبت به AHP شد. در روش IRN-AHP، نتایج با BWM تطابق زیادی داشت و زیرحوضه‌های 4، 3، 31، 27 و 24 به‌عنوان سیل‌خیزترین و زیرحوضه‌های 15، 22، 14، 21 و 12 به‌عنوان کم‌خطرترین مناطق شناسایی شدند. ویژگی بارز این روش، امکان تعیین وزن معیارها به‌صورت بازه‌ای با استفاده از اعداد فازی نامعین بود که موجب کاهش عدم‌قطعیت ذاتی قضاوت‌های انسانی و افزایش دقت نهایی شد. مقایسه نتایج IRN-AHP با داده‌های مدل مرجع و مطالعات پیشین نیز حاکی از عملکرد دقیق‌تر این روش در اولویت‌بندی مناطق سیل‌خیز بود. در مجموع، با وجود آنکه IRN-AHP دقیق‌ترین نتایج را ارائه داد، اما با در نظر گرفتن سهولت کاربرد، کاهش زمان محاسبات و کاهش تعداد مقایسات زوجی، روش BWM به‌عنوان گزینه‌ای کارآمد و عملی برای پهنه‌بندی خطر سیل در مناطق خشک و نیمه‌خشک توصیه می‌شود.

Keywords

Prioritization of sub-basinsm

hierarchical analysis process

BWM method

IRNAHP method

Fakhrabad area

Subjects