مجله اکوهیدرولوژی

مجله اکوهیدرولوژی

منشا بارش و خط آب جوی ایزوتوپی حوزه آبریز تالار، البرز مرکزی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان
1 گروه علوم و فناوری‌های محیطی دانشکده مهندسی انرژی و منابع پایدار، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 گروه مهندسی منابع پایدار، دانشکده مهندسی انرژی و منابع پایدار، دانشکدگان علوم و فناوری های میان رشته ای، دانشگاه تهران
چکیده
هدف: این پژوهش با هدف بررسی تغییرات ایزوتوپی بارش، تعیین خط آب جوی محلی و ارزیابی منشأ احتمالی رطوبت در حوزه آبخیز تالار در استان مازندران انجام شد.

روش کار: در بهمن‌ماه ۱۴۰۳، نمونه‌های بارش از پنج ایستگاه بهنمیر، کیاکلا، قائمشهر، زیراب و سنگده، با دامنه ارتفاعی ۱۵- تا ۱۳۰۰ متر از سطح دریا، جمع‌آوری و مقادیر ایزوتوپ‌های δ¹⁸O و δ²H آن‌ها اندازه‌گیری شد. همچنین، تغییرات ایزوتوپی با ارتفاع و شرایط محیطی بررسی و مقادیر دوتریوم مازاد محاسبه شد.

نتایج: نتایج، خط آب جوی محلی حوزه تالار را با رابطه δ²H = 5.58δ¹⁸O − 13.39 نشان داد. مقادیر ایزوتوپی، الگوی مکانی غیریکنواختی داشتند؛ به‌طوری که سنگده در ارتفاع ۱۳۰۰ متر بیشترین تهی‌شدگی ایزوتوپی را نشان داد. گرادیان δ¹⁸O با ارتفاع حدود 27/- پرمیل به ازای هر ۱۰۰ متر برآورد شد. مقادیرd-excess ، احتمال تأثیر شرایط منبع رطوبت و تبخیر زیر ابر را مطرح می‌کند. مقایسه خطوط آب جوی منطقه‌ای نیز دریای سیاه را به عنوان منشأ بخار اولیه بارش در منطقه نشان می‌دهد.

نتیجه‌گیری: یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که بارش در حوزه آبخیز تالار تحت تأثیر عوامل محیطی و منبع رطوبت قرار دارد و دریای سیاه به عنوان منشأ اصلی بخار آب در منطقه شناسایی می‌شود.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 20 آبان 1405

  • تاریخ دریافت 22 مهر 1405
  • تاریخ بازنگری 03 آبان 1405
  • تاریخ پذیرش 20 آبان 1405
  • تاریخ اولین انتشار 20 آبان 1405
  • تاریخ انتشار 20 آبان 1405