1
کارشناس ارشد آبخیزداری مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان سیرجان
2
استادیار پژوهشی بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کرمان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمان، ایران
3
استادیار پژوهشی بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کرمان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمان، ایران
آلودگی آبهای زیرزمینی بهشدت تحت تأثیر کاربریهای مختلف اراضی قرار میگیرد، به طوری که در مناطق مختلف آلودگیهای وسیعی در آبهای زیرزمینی ایجاد میشود و سلامت بشر و دام و سایر موجودات زنده را به خطر میاندازد. در این تحقیق میزان نیترات 55 منبع آبی در آبخوان دشت سیرجان بررسی شد. سپس، پلیگونبندی دشت سیرجان بر اساس 5 نوع کاربری برای تعیین نقش هر کاربری در میزان نیترات آب زیرزمینی دشت سیرجان ترسیم شد. سپس، میزان درصد مساحت و نیترات کاربریهای مختلف به 7 کلاس تقسیمبندی شد. نتایج تحقیق نشان داد در دشت سیرجان کاربری مرتع دارای بیشترین سطح در آبخوان و کاربری جنگلهای دستکاشت دارای کمترین سطح در آبخوان دشت سیرجان هستند. با توجه به فاصلۀ حداقل و حداکثر میزان نیترات در دشت سیرجان، نتایج نشان داد کاربری مرتع دارای تغییرات مکانی نیترات زیادی نسبت به دیگر کاربریها است و کاربری صنعتی کمترین تغییرات مکانی نیترات نسبت به دیگر کاربریها را دارد. به طور کلی، با توجه به میانگین میزان نیترات در آبخوان دشت سیرجان نتایج تحقیق نشان داد حداقل میانگین میزان نیترات در کاربریهای مختلف دشت سیرجان مربوط به کاربری کشاورزی با ppm 53/7 است و حداکثر میانگین میزان نیترات در کاربریهای مختلف دشت سیرجان مربوط به کاربری صنعتی با ppm 24/10 است و میزان میانگین نیترات در کاربریهای جنگلهای دستکاشت، مرتع و مسکونی با تغییرات اندک بین کاربریهای کشاورزی و صنعتی هستند. به طور کلی، در بین همۀ کلاسهای میزان نیترات در دشت سیرجان نتایج تحقیق نشان داد کاربری مرتع دارای بیشترین درصد مساحت و کاربریهای صنعتی و جنگلهای دستکاشت دارای کمترین درصد مساحت هستند.
Abbasnejad, A., Ahmadi-Afzadi, H., Abbasnejad, B. Assessment of Groundwater Pollution in Sirjan Plain Using Drastic Index in ArcGIS Environment, Journal of Water and Soil Modeling and Management. 2023; 4:1-14. (In Persian)
Civita, M and De, Maio, M. Mapping groundwater vulnerability in areas impacted by flash food disasters. Bull. GEAM. 1995; 32(4): 233-238.
Fathi, N., Rahnama, M., B., Zo Nemat Kermani, M. Investigation of Spatiotemporal Distribution of Arsenic Concentration in Groundwater Resources of Sirjan Plain, Iranian Journal of Irrigation and Drainage. 2019; 13(3): 677-686. (In Persian)
Ghanbari, A. Investigating the vulnerability of Khanj plain aquifer-Larestan fissure using DRASTIC model. Physical Geography Quarterly. 2020; 13(47), 95-115 (in Persian).
Nakhaei, M., Amiri, V., & Rahimi - Shahrebabaki, M. Assessment of groundwater vulnerability and sensitivity analysis in Khatoon Abad aquifer using a GIS based DRASTIC model. Advanced Applied Geology. 2013; 3(2), 1-10 (in Persian).
Palamuleni, L.G., Ndomba, P.M., & Annegarn, H.J. Evaluating land cover change and its impact on hydrological regime in Upper Shire River catchment, Malawi. Journal of Regional Environmental Change. 2011; 11 (4): 845-855.
Rahnama, M., B., Yavarizadeh, N. Zoning of Sirjan Aquifer Pollution Potential Using DRASTIC Model in GIS, The First National Conference on Sustainable Development in Arid and Semi-Arid Regions, Abarkooh. 2012; Pp. 1-10. (In Persian)
Vrba, J. and Zoporozec A. Guidebook on mapping groundwater vulnerability. IAH International Contribution for Hydrogeology, 1994; 16. Hannover7 Heise, 131.
Yari, M., Soltani Gerdfaramarzi, S., Ghasemi, M. Investigating the role of land use change in flood hydrograph and groundwater level fluctuations in a part of Gharehsou watershed, Geography and environmental hazards. 2019; 31:41-58. (In Persian)
Moghadasi, M., S., Alavi Moghadam, M, R., Maknoon, R., Moghadasi, A., R. Survey of public awareness of Arak city people about nitrate contamination of drinking water, Journal of Environmental Sciences. 2006; 4(2): 13-20. (In Persian)
Walter, D. A. Use of Numerical Models to Simulate Transport of Sewage-Derived Nitrate in a Coastal Aquifer, Central and Western Cape Cod, Massachusetts. 2008; Virginia: U.S. Geological Survey. P. 41.
Fernando,T.W. and David, N. L. Non-agricultural sources of groundwater nitrate: a review and case study. J. Water Research. 2004; vol.13, NO.39, 3-16.
Wakida, F.T. and Lerner, D. N. Nitrate leaching from construction sites to groundwater in the Nottingham, UK, urban area. J. Water Science and Technology, 2002; vol. 5, NO.9. 243-248.
Erwin, M.L., & Tesoriero, A.J. Predicting ground-water vulnerability to nitrate in the Puget Sound Basin". U.S. Geological Survey Fact Sheet. 1997; 061-97, P.4.
Bigdeloo, S, Khan Mohammadi, M. The Relationship between Land Use Changes and Groundwater Level Drop in Zanjan Plain, First National Conference on Natural Environment, 2015; 13 Pp. (In Persian)
Eskanderi, T., Malekmohammadi, B., Sadat, M., Mashonaghi, M. Investigating the Effect of Land Use Change on Groundwater Level Drop Using Regional Statistical Function (Case Study: Ardabil Plain), 2nd International Congress on Earth Sciences and Urban Development,2016; 11 Pp. (In Persian)
Salarvand A, Varvani J, Baghaie AH, Abdi N, Chamanpira R. Groundwater Vulnerability potential and Health-risk assessment related to nitrate and nitrite, in the drinking water in the Azna-Aligudarz Plain. 2021; 23(3):89-105.
Navin, T., Jagath, K. Sustainability of ground water quality considering land use changes and public health risks. Environmental Management. 2006; 81.405-419.
Jalali, M. Nitrate pollution of groundwater in Toyserkan, western Iran. Environ Earth Science. 2011; 62: 907-913.
Raghimi, M., Ramezani Mojaveri. M., Seyed Khadami, M. Source of Nitrate Pollution in Gorgan City Groundwater, Scientific Journal of Gorgan University of Medical Sciences. 2014; 10(4): 34-39.
Avsati, K., Selajgeh, A., Arkhi, S. Spatial changes of nitrate content in groundwater with geostatistics (a case study: Kurdan Plain), Journal of Range and watershed management, 2013; 65(4): 461-472.
Imandel, K, Farshad, AA, Mir-abdollah L. Increasing trend of nitrate concentrations of Tehran southwest groundwater aquifer of Iran. Iranian Journal of Public Health.2000; 29 (4): 43 – 54.
Adimalla N, Li P, Venkatayogi S. Hydrogeochemical evaluation of groundwater quality for drinking and irrigation purposes and integrated interpretation with water quality index Environ Process. 2018; 5(2): 83 – 363.
Guidelines for drinking water quality: the fourth edition incorporating the first Addendum. 2017; 978 – 92 – 4 - 154995-0.
شهسواری,علیرضا , آبکار,علیجان و سعیدیان,حمزه . (1402). بررسی نقش کاربریهای مختلف اراضی در تغییرات نیترات آبهای زیرزمینی (مطالعۀ موردی: دشت سیرجان استان کرمان، ایران). مجله اکوهیدرولوژی, 10(3), 435-447. doi: 10.22059/ije.2024.366868.1767
MLA
شهسواری,علیرضا , , آبکار,علیجان , و سعیدیان,حمزه . "بررسی نقش کاربریهای مختلف اراضی در تغییرات نیترات آبهای زیرزمینی (مطالعۀ موردی: دشت سیرجان استان کرمان، ایران)", مجله اکوهیدرولوژی, 10, 3, 1402, 435-447. doi: 10.22059/ije.2024.366868.1767
HARVARD
شهسواری علیرضا, آبکار علیجان, سعیدیان حمزه. (1402). 'بررسی نقش کاربریهای مختلف اراضی در تغییرات نیترات آبهای زیرزمینی (مطالعۀ موردی: دشت سیرجان استان کرمان، ایران)', مجله اکوهیدرولوژی, 10(3), pp. 435-447. doi: 10.22059/ije.2024.366868.1767
CHICAGO
علیرضا شهسواری, علیجان آبکار و حمزه سعیدیان, "بررسی نقش کاربریهای مختلف اراضی در تغییرات نیترات آبهای زیرزمینی (مطالعۀ موردی: دشت سیرجان استان کرمان، ایران)," مجله اکوهیدرولوژی, 10 3 (1402): 435-447, doi: 10.22059/ije.2024.366868.1767
VANCOUVER
شهسواری علیرضا, آبکار علیجان, سعیدیان حمزه. بررسی نقش کاربریهای مختلف اراضی در تغییرات نیترات آبهای زیرزمینی (مطالعۀ موردی: دشت سیرجان استان کرمان، ایران). اکوهیدرولوژی. 1402;10(3):435-447. doi: 10.22059/ije.2024.366868.1767
